EUR 1 i świadectwo pochodzenia towaru - czym się różnią i kiedy są potrzebne
EUR.1 (zapisywane też jako EUR 1 lub EUR1) to świadectwo przewozowe, które potwierdza preferencyjne pochodzenie towaru i pozwala importerowi zapłacić niższe cło albo żadne. Stosuje się je w handlu między Unią Europejską a krajami, z którymi UE ma umowy o wolnym handlu lub umowy preferencyjne, na przykład z Norwegią, Szwajcarią, krajami Bałkanów Zachodnich czy Egiptem. Dokument wystawia urząd celny w kraju eksportu na wniosek eksportera. Świadectwo pochodzenia wydawane przez izby gospodarcze to co innego: potwierdza pochodzenie niepreferencyjne i nie daje obniżki stawek celnych. Poniżej wyjaśniamy, czym jest dokument EUR.1, jak go uzyskać i kiedy wystarczy deklaracja na fakturze.
Czym jest dokument EUR 1
EUR.1 (świadectwo przewozowe EUR.1, ang. movement certificate) to urzędowy formularz, potocznie nazywany certyfikatem EUR 1, który wraz z towarem trafia do kraju importera. Na jego podstawie organy celne kraju przeznaczenia stosują preferencyjną stawkę celną przewidzianą w umowie handlowej, często zerową. Bez dowodu pochodzenia importer płaci cło według stawki konwencyjnej, nawet jeśli towar faktycznie pochodzi z kraju objętego umową.
Słowo „pochodzenie” nie oznacza tu miejsca wysyłki. Towar pochodzi z danego kraju, jeśli spełnia reguły pochodzenia zapisane w umowie: został tam w całości uzyskany (na przykład wydobyty kamień) albo przeszedł wystarczające przetworzenie. Towar z Chin przeładowany w Turcji nie staje się przez to turecki.
EUR 1 a niepreferencyjne świadectwo pochodzenia
Oba dokumenty są używane w handlu międzynarodowym i potwierdzają kraj pochodzenia towaru, ale służą czemu innemu. W rozmowach z dostawcami często mieszają się nazwy, a pomyłka kosztuje: świadectwo niepreferencyjne nie obniży cła, nawet jeśli wygląda bardzo urzędowo.
| Cecha | EUR.1 | Świadectwo pochodzenia (niepreferencyjne) |
|---|---|---|
| Rodzaj pochodzenia | preferencyjne | niepreferencyjne |
| Cel | obniżona lub zerowa stawka cła | potwierdzenie kraju pochodzenia, np. na potrzeby ceł antydumpingowych, embarga lub wymogów kraju importera |
| Kto wystawia | urząd celny kraju eksportu | izba gospodarcza lub inny upoważniony organ |
| Podstawa | umowa preferencyjna UE z danym krajem | unijne przepisy o pochodzeniu niepreferencyjnym |
| Nazwa w handlu | EUR.1, świadectwo przewozowe | Certificate of Origin, świadectwo pochodzenia |
Przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.
Kiedy stosuje się świadectwo EUR 1
EUR.1 jest potrzebne tylko w handlu z krajami, dla których umowa z Unią Europejską przewiduje ten dokument jako dowód pochodzenia. W nowszych umowach, na przykład z Kanadą, Japonią czy Wielką Brytanią, zastąpiły go deklaracje pochodzenia sporządzane przez eksportera, bez udziału urzędu. W handlu z Turcją towary przemysłowe przemieszczają się na podstawie świadectwa A.TR, które potwierdza status towaru w unii celnej, a nie jego pochodzenie.
Z perspektywy importera z Azji ważna jest jedna rzecz: z Chinami UE nie ma umowy preferencyjnej, więc przy imporcie z Chin dokumentu EUR.1 się nie stosuje, a cło płaci się według stawki podstawowej. Dlatego przy imporcie kamienia z Chin preferencyjne pochodzenie nie obniży kosztów, a przy dostawach z krajów objętych umowami warto zawsze o nie zapytać dostawcę.
Jak uzyskać dokument EUR 1
Świadectwo wystawia urząd celny kraju eksportu, najczęściej przy zgłoszeniu wywozowym. Po stronie unijnej procedura wygląda zwykle tak:
- Weryfikacja pochodzenia eksporter sprawdza, czy towar spełnia reguły pochodzenia z umowy, na podstawie dokumentów produkcji i deklaracji dostawcy.
- Wypełnienie formularza eksporter wypełnia formularz EUR.1 i wniosek o jego wystawienie, opisując towar, ilość, numer faktury i kraj pochodzenia.
- Złożenie w urzędzie wniosek eksportera trafia do urzędu celnego razem z dowodami pochodzenia. Urząd może zażądać dodatkowych dokumentów.
- Potwierdzenie i wydanie urząd poświadcza świadectwo pieczęcią i oddaje je eksporterowi, który przesyła je importerowi razem z dokumentami handlowymi.
- Przedłożenie w kraju importu importer składa EUR.1 w urzędzie celnym kraju przeznaczenia w terminie ważności świadectwa.
Świadectwo jest ważne przez określony czas od wystawienia, zwykle 4 lub 10 miesięcy, zależnie od umowy. Jeśli z ważnych powodów nie zostało wystawione przy wywozie, można wystąpić o wystawienie retrospektywne. W razie zgubienia urząd wydaje duplikat.
Deklaracja na fakturze zamiast EUR.1
Nie każda przesyłka wymaga urzędowego świadectwa. Umowy preferencyjne pozwalają w wielu przypadkach potwierdzić pochodzenie deklaracją na fakturze, czyli formułą o pochodzeniu towaru wpisaną na fakturze lub innym dokumencie handlowym.
- Przesyłki do 6 000 EUR przy wartości przesyłki do 6 000 EUR deklarację na fakturze może sporządzić każdy eksporter, bez zgody urzędu.
- Upoważniony eksporter firma, która otrzymała status upoważnionego eksportera, może sporządzać deklaracje bez limitu wartości.
- System REX w części umów i w ogólnym systemie preferencji eksporterzy zarejestrowani w systemie REX sporządzają oświadczenia o pochodzeniu zamiast świadectw.
Deklaracja jest wygodniejsza i tańsza w obsłudze, ale eksporter odpowiada za jej prawdziwość tak samo jak za dane w EUR.1. Organy celne mogą przeprowadzić weryfikację pochodzenia nawet kilka lat po imporcie, także na wniosek urzędu z innego kraju, bo współpraca administracji celnych ma charakter międzynarodowy.
Najczęstsze błędy przy świadectwie EUR 1
Dokument EUR.1 jest prosty w formie, ale łatwo o pomyłki, które odbierają importerowi preferencję. Najczęściej spotykamy:
- Niezgodny opis towaru opis lub ilość na świadectwie nie odpowiada fakturze i zgłoszeniu celnemu.
- Przeterminowane świadectwo dokument przedłożony po terminie ważności.
- Brak bezpośredniego transportu towar przeładowany w kraju trzecim bez dokumentów, które potwierdzają, że nie był tam przetwarzany.
- Pomylony dokument zamiast EUR.1 dostawca przesyła świadectwo pochodzenia z izby gospodarczej.
Odprawa celna z preferencją w Szczecinie
Nasza agencja celna sprawdza dokumenty pochodzenia przed przypłynięciem towaru i stosuje preferencyjne stawki celne, jeśli dokumenty na to pozwalają. Formalności łączymy z transportem morskim i obsługą w porcie. Przebieg samej odprawy opisaliśmy we wpisie kontrola celna krok po kroku, a o tym, kto płaci cło przy poszczególnych warunkach dostawy, w przewodniku po Incoterms 2020.
Skontaktuj się z nami i prześlij fakturę oraz dokumenty od dostawcy. Sprawdzimy, czy towar może skorzystać z preferencji, zanim dotrze do Polski.
Najczęściej zadawane pytania
Co to jest EUR 1?
Świadectwo przewozowe potwierdzające preferencyjne pochodzenie towaru. Pozwala zastosować obniżoną lub zerową stawkę cła na podstawie umowy handlowej UE.
Kto wystawia świadectwo EUR 1?
Urząd celny kraju eksportu, na wniosek eksportera, po sprawdzeniu dowodów pochodzenia towaru.
Czy EUR.1 to to samo co świadectwo pochodzenia?
Nie. EUR.1 dotyczy pochodzenia preferencyjnego i obniża cło. Świadectwo pochodzenia z izby gospodarczej potwierdza pochodzenie niepreferencyjne.
Czy przy imporcie z Chin potrzebne jest EUR.1?
Nie. UE nie ma z Chinami umowy preferencyjnej, więc cło płaci się według stawki podstawowej.
Kiedy zamiast EUR.1 wystarczy deklaracja na fakturze?
Przy przesyłkach o wartości do 6 000 EUR albo gdy eksporter ma status upoważnionego eksportera.